Топ-100

ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 122




                                               

Ступар

Ступар - у псіхіятрыі адзін з відаў рухальнага засмучэння, уяўляе сабой прыгнечванне псіхічнай дзейнасці, нерухомасць і аслабленыя рэакцыі на раздражненне, у тым ліку болевае. Вылучаюць розныя варыянты ступарных станаў: кататанічны, дэпрэсіўны ст ...

                                               

Трызненне

Трызненне - сукупнасць ідэй і ўяўленняў, высновы, якія ўзнікаюць не пасродкам апрацоўкі звестак, што паступілі, і не карэктуемае звесткамі, што паступаюць. Кампанент прадуктыўнай сімптаматыкі пры шызафрэніі і іншых псіхозах.

                                               

Атыповая пнеўманія

Атыповая пнеўманія - група пнеўманій, выкліканых "нетыповымі" ўзбуджальнікамі і якія маюць незвычайнае клінічным цячэнне. Калі развіццё атыповай пнеўманіі не звязана з іншым захворваннем, такая пнеўманія носіць назву першаснай. Тэрмін быў прапана ...

                                               

Вірусная пнеўманія

Вірусная пнеўманія - гэта пнеўманія, пры якой чыннікам парушэння газаабмену на ўзроўні лёгачных альвеол з’яўляецца запаленчы працэс, які выклікаецца вірусам або які з’яўляецца следствам імуннай рэакцыі арганізма на вірус. Часцей за ўсё выклікаецц ...

                                               

Паратуберкулёз

Паратуберкулёз, Паратуберкулёзны энтэрыт, хвароба Іонэ - хранічная інфекцыйная хвароба жывёл. Пашырана ў многіх краінах, у тым ліку на Беларусі. Перадаецца праз харч, ваду, гной і іншае. Крыніцы інфекцыі - хворыя жывёлы і бактэрыяносьбіты. Хварэю ...

                                               

Рыкетсіёзы

Рыкетсіёзы - група вострых, пераважна трансмісіўных інфекцыйных захворванняў чалавека і жывёл, выкліканых бактэрыямі роду Рыкетсіі. Рыкетсіёзы чалавека - эпідэмічны сыпны тыф, эндэмічны пацучы сыпны тыф, бразільскі сыпны тыф, плямістая ліхаманка ...

                                               

Трансмісіўныя хваробы

Трансмісі́ўныя хваро́бы - інфекцыйныя хваробы чалавека, сельскагаспадарчых і дзікіх жывёл, перадача ўзбуджальнікаў якіх адбываецца пры ўдзеле крывасосных членістаногіх. Налічваецца больш за 200 трансмісіўных хвароб, у т.л. малярыя, тулярэмія, чум ...

                                               

Галюцынацыя

Галюцына́цыя, або амаро́ка - стан уяўнага успрымання чалавекам чаго-небудзь як рэальна існуючага ў навакольным асяроддзі без уздзеяння знешніх раздражняльнікаў. Паводле І. П. Паўлава, у аснове галюцынацыі ляжыць парушэнні функцыі кары галаўнога м ...

                                               

Мегаламанія

Мегаламанія - гістарычны тэрмін, які азначае паводзіны, што характарызуюцца варяцкімі фантазіямі аб багацці, магутнасці, геніяльнасці і чароўнай усемагутнасці, таксама часта завецца маніяй вялікасці. Паходзіць ад грэчаскіх слоў "megalo" і "mania".

                                               

Пілараспазма

Пілараспазма - спазма мускулатуры прываротніка страўніка, у выніку якой адсутнічае ці затрымліваецца яго апаражненне. Назіраецца пераважна ў грудных дзяцей у сувязі з функцыянальнымі парушэннямі вегетатыўнай нервовай сістэмы.

                                               

Фаніатрыя

фаніятр - раздзел медыцыны, які вывучае праблемы зубоў і паталогіі галасавых звязак і гартані, якія прыводзяць да парушэнняў голасу, а таксама метады лячэння парушэнняў голасу і метады карэкцыі нармальнага голасу ў жаданы бок. Парушэнне голасаўтв ...

                                               

Седатыўныя сродкі

Седатыўныя сродкі, або псіхалептыкі - хімічна разнастайная група лекавых рэчываў расліннага і сінтэтычнага паходжання, якія выклікаюць заспакаенне або памяншэнне эмацыйнага напружання без снатворнага эфекту. У параўнанні з сучаснымі транквілізата ...

                                               

Снатворныя сродкі

Снатворныя сродкі - група псіхаактыўных лекавых сродкаў, якія выкарыстоўваюцца для палягчэння засынання і нармалізацыі сну, а таксама пры правядзенні анестэзіі. У цяперашні час класіфікацыя АТС не вылучае такой асобнай фармакалагічнай групы.

                                               

Наркагандаль

Наркагандаль - гандаль наркотыкамі. Уяўляе сабой шматмільярдны бізнес, кантраляваны арганізаванай злачыннасцю. У 2010 г. сусветны наркарынак склаў мільярды.

                                               

Шахматы

Ша́хматы - лагічная настольная гульня для двух гульцоў на шахматнай дошцы, якая складаецца з 64 квадратаў, размешчаных у сетцы "восем на восем". У шахматы гуляюць мільёны людзей ва ўсім свеце як аматараў, так і прафесіяналаў. Кожны гулец пачынае ...

                                               

Дэбют (шахматы)

Дэбют - пачатковая стадыя шахматнай партыі, якая характарызуецца мабілізацыяй сіл бакоў. У сучасных дэбютах кожны ход - частка адзінага плана, які можа змяняцца ў залежнасці ад дзеянняў супраціўніка. Дэбюты падзяляюцца на тры групы: адкрытыя, нап ...

                                               

Мітэльшпіль

Мітэльшпі́ль - адна са стадый шахматнай партыі, якая пачынаецца пасля дэбюта. На гэтай стадыі, як правіла, развіваюцца асноўныя падзеі шахматнай гульні - атака і абарона, пазіцыйнае манеўрырванне фігураў, камбінацыі і ахвяры. Характарызуецца вялі ...

                                               

Цэйтнот

Цэйтнот - становішча ў шахматах, пры якім гульцу трэба зрабіць яшчэ шмат хадоў, а часу ўжо не застаецца. Паняцце цэйтнот зявілася пасля ўвядзення кантролю часу ў афіцыйных спаборніцтвах. Таксама можа выкарыстоўвацца ў некаторых настольных гульнях ...

                                               

Што? Дзе? Калі? (спартыўная версія)

Спартыўная версія гульні "Што? Дзе? Калі?" зявілася ў 1989 годзе, пасля ўстаноўчага кангрэса МАК у Марыупале. Гульня зявілася на аснове існуючай з 1975 года аднайменнай тэлевізійнай гульні, аднак мае шэраг асаблівасцяў, галоўная з якіх - спаборні ...

                                               

Галаваломка

Зага́дка - няпростая задача або загадка, для развязання якой зазвычай патрэбная кемлівасць, а не адмысловыя веды высокага ўзроўню. Найбольш шырокі распаўсюд галаваломкі атрымалі на пераломе XIX і XX стагоддзяў, праніклі ў шматлікія перыядычныя вы ...

                                               

Прастора Фока

Прастора Фока - абстрактная Гільбертава прастора, базіс якой складаюць усе магчымыя стацыянарныя квантавыя станы ўсіх магчымых часціц з улікам іх неразрыўнасці. Адным з базісных станаў прасторы Фока зяўляецца нулявы стан. Станы часціц утвараюцца ...

                                               

Спінар

Спінар - матэматычная велічыня, якая характарызуецца асаблівым законам ператварэння ў выпадку пераходу ад адной сістэмы каардынат да іншай.

                                               

Аператар Лапласа

Апера́тар Лапла́са, ці лапласія́н - лінейны дыферэнцыяльны аператар Δ, які зададзенай функцыі u ставіць у адпаведнасць функцыю Δ u. У прамавугольных дэкартавых каардынатах мае выгляд Δ u = ∂ 2 u ∂ x 2 + ∂ 2 u ∂ y 2 + ∂ 2 u ∂ z 2. {\displaystyle \ ...

                                               

Задача Кашы

Зада́ча Кашы́ - адна з асноўных задач тэорыі дыферэнцыяльных ураўненняў ; заключаецца ў знаходжанні рашэння дыферэнцыяльнага ўраўнення, якое задавальняе так званым пачатковым умовам. Задача Кашы звычайна ўзнікае пры аналізе працэсаў, якiя вызнача ...

                                               

Ураўненне Лапласа

Ураўне́нне Лапла́са - дыферэнцыяльнае ўраўненне з частковымі вытворнымі Δ u = 0, {\displaystyle \Delta u=0,} дзе Δ - аператар Лапласа, u - шуканая функцыя, вызначаная на некаторай вобласці Ω ⊂ R n. У трохмерных прамавугольных дэкартавых каардынат ...

                                               

Электрычны патэнцыял

Электры́чны патэнцыя́л - скалярная велічыня, якая зяўляецца энергетычнай характарыстыкай электрычнага поля ў даным пункце прасторы. Электрычны патэнцыял вызначаецца як адносіна патэнцыяльнай энергіі электрычнага зараду да велічыні гэтага зараду: ...

                                               

Абсалютна цвёрдае цела

Многія рэальныя цела зяўляюцца цвёрдымі, гэта значыць на працягу доўгага часу захоўваюць свае памеры і форму, дакладней кажучы, змены памераў і формы настолькі нязначныя, што імі можна занядбаць. Мадэллю такіх цел служыць абсалютна цвёрдае цела. ...

                                               

Класічная механіка

Класічная меха́ніка - механіка, якая зыходзіць з класічных уяўленняў аб прасторы і часе і мае сваёй асноваю Еўклідаву геаметрыю і законы Ньютана. У XIX - XX стст. была выяўлена памылковасць некаторых базавых палажэнняў класічнай механікі. Але, ня ...

                                               

Матэрыяльны пункт

Матэрыя́льны пункт - цела, якое пры вырашэнні пэўнай фізічнай задачы ўмоўна прымаецца за пункт. Гэта азначае, што геаметрычныя памеры цела прымаюцца роўнымі да нуля. Матэрыяльны пункт – гэта найпрасцейшая з механічных сістэм, якая можа рухацца то ...

                                               

Механіка вярчальнага руху цвёрдага цела

Механіка вярчальнага руху цвёрдага цела вывучае вярчальны рух абсалютна цвёрдага цела. Паняцці механікі вярчальнага руху па многіх аспектах паўтараюць тыя, што ёсць у механіцы матэрыяльнага пункта. Гэта дэманструе наступная табліца:

                                               

Механічная раўнавага

Механічная раўнавага - стан механічнай сістэмы, у якім усе кропкі сістэмы знаходзяцца ў стане пакою o абранай сістэме адліку. Галіна фізікі, якая займаецца суадносінамі фізічных цел, якія знаходзяцца ў раўнавазе, называецца статыка.

                                               

Прынцып адноснасці Галілея

Пры́нцып адно́снасці Галіле́я - адзін з фундаментальных прынцыпаў механікі, які сцвярджае раўнапраўнасць усіх інерцыяльных сістэм адліку і, такім чынам, адсутнасць адзінай, "абсалютнай" сістэмы адліку. Прынцып адноснасці Галілея фармулюецца насту ...

                                               

Роўнапаскораны рух

Роўнапаскораны рух - рух цела, пры якім вектар паскарэння a → = c o n s t {\displaystyle {\vec {a}}=\mathrm {const} }, г.зн. паскарэнне пастаяннае як па модулю, так і па кірунку. Прыкладам такога руху з’яўляецца рух цела, якое кінулі пад вуглом α ...

                                               

Сіла рэакцыі

Сіла рэакцыі - сіла, што характарызуе ўздзеянне апоры ці падвеса на дадзенае цела. Па прыродзе сілы рэакцыі - гэта пругкія сілы. Адрозненне ад звычайных сіл у тым, што сілы рэакцыі звычайна не разлічваюцца з фізічных прынцыпаў. Затое для вызначэн ...

                                               

Фізічнае цела

Фізічнае цела або проста цела - прадмет вывучэння фізікі. Цела - гэта пэўная сутнасць, якую можна разглядаць як адзінае цэлае і характарызаваць пэўнымі фізічнымі велічынямі. Напрыклад, у класічнай механіцы цела характарызуецца масай, становішчам ...

                                               

Фізічны маятнік

Фізі́чны ма́ятнік - цвёрдае цела, якое вагаецца пад уздзеяннем сілы цяжару вакол гарызантальнай восі, якая не праходзіць праз яго цэнтр цяжару. Цыклічная частата ω {\displaystyle \omega } і перыяд Т малых ваганняў фізічнага маятніка вызначаюцца с ...

                                               

Аберацыя аптычнай сістэмы

Аберацыі аптычных сістэм - скажэнні відарысаў у аптычных сістэмах. Аберацыі абумоўлены недасканаласцю пераламляльных і адбівальных паверхняў аптычных сістэм, выкарыстаннем шырокіх пучкоў прамянёў нямонахраматычнага святла. Выяўляюцца ў парушэнні ...

                                               

Аптычная сістэма

Аптычная сістэма - сукупнасць аптычных элементаў, створаная для пераўтварэння светлавых пучкоў, радыёхваль, зараджаных часціц Аптычная схема - графічнае прадстаўленне працэсу змянення святла ў аптычнай сістэме. Аптычны прыбор англ.: optical instr ...

                                               

Аптычны відарыс

Аптычны відарыс - карціна, якая атрымліваецца ў выніку праходжання прамянёў святла, што ідуць ад абекта, праз аптычную сістэму і аднаўляе яго контуры і дэталі. Утвараецца паводле законаў геаметрычнай оптыкі і зяўляецца асновай зрокавага ўспрыманн ...

                                               

Люстэрка

Люстра, люстэ́рка - цела з адбівальнай паверхняй, няроўнасці якой не перавышаюць долей даўжыні хвалі. Выкарыстоўваецца ў побыце, астранамічных і фізічных прыладах, ультрагукавой апаратуры, медыцыне і інш. Найбольш вядомы прыклад - плоскае люстэрка.

                                               

Прынцып Ферма

Прынцып Ферма - асноўны прынцып геаметрычнай оптыкі, згодна з якім святло заўсёды распаўсюджваецца ў прасторы паміж двума пунктамі па таму шляху, час праходжання па якому найменшы ў параўнанні з часам праходжання па любому іншаму шляху. Прынцып у ...

                                               

Светлавы прамень

Светлавы прамень у геаметрычнай оптыцы - лінія, уздоўж якой пераносіцца светлавая энергія. Менш выразна, але больш наглядна, можна назваць светлавым промнем пучок святла малога папярочнага памеру. Паняцце светлавога праменя з’яўляецца краевугольн ...

                                               

Цень

Цень - прасторавая аптычная зява, выяўляецца ў назіральна ўлоўным сілуэце, які ўзнікае на адвольнай паверхні дзякуючы кантраснаму перападу асвятлення з-за прысутнасці абекта паміж ёю і крыніцай святла. Контурамі сваімі цень у той ці іншай ступені ...

                                               

Люмінесцэнцыя

Люмінесцэнцыя - выпраменьванне святла рэчывам, якое не зяўляюцца вынікам цяпла, люмінесцэнцыя - форма халоднага выпраменьвання цела. Яна можа быць выклікана хімічнымі рэакцыямі, электрычнай энергіяй, субатамным рухам або напружаннем на крышталі. ...

                                               

Фасфарасцэнцыя

Фасфарасцэнцыя - гэта адмысловы тып фоталюмінесцэнцыі. У адрозненне ад флюарэсцэнтнага, фасфарасцэнтнае рэчыва выпраменьвае паглынутую энергію не адразу. Большы час рээмісія звязана з "забароненымі" энергетычнымі пераходамі ў квантавай механіцы. ...

                                               

Дыфракцыя Фраўнгофера

Дыфракцыя Фраўнгофера - від дыфракцыі, пры якім дыфракцыйная карціна назіраецца на значнай адлегласці ад адтуліны ці перашкоды. Адлегласць павінна быць такой, каб можна было не звяртаць увагі ў выразе для рознасці фаз на члены парадку ρ 2 z λ {\d ...

                                               

Крышталяоптыка

Крышталяоптыка - навука, якая вывучае праходжанне святла праз крышталі і інш. анізатропныя асяроддзі. Сфарміравалася на стыку дзвюх навук - оптыкі і крышталяфізікі. Даследуе заканамернасці такіх зяў як: палярызацыя святла, плеахраізм, падвойнае п ...

                                               

Аналітычная механіка

Аналітычная механіка - раздзел тэарэтычнай механікі і тэарэтычнай фізікі, у якім фармулююцца і выкарыстоўваюцца агульныя прынцыпы механікі, на іх аснове выводзяцца асноўныя дыферэнцыяльныя ўраўненні руху, даследуюцца самі ўраўненні і метады іх ін ...

                                               

Тэарэтычная механіка

Тэарэтычная механіка - навука, якая вывучае найбольш агульныя заканамернасці механічнага руху і ўзаемадзеяння матэрыяльных абектаў ; частка агульнай механікі. Шырока карыстаецца матэматычнымі метадамі, многія з якіх абавязаны ёй сваім узнікненнем ...

                                               

Гамільтанава механіка

Гамільтанава механіка з’яўляецца адной з фармулёвак класічнай механікі. Прапанавана ў 1833 годзе Уільямам Гамільтанам. Яна ўзнікла з лагранжавай механікі, іншай фармулёўкі класічнай механікі, уведзенай Лагранжам у 1788 годзе. Гамільтанава механік ...